Get Adobe Flash player

Clocks ساعت

دوشنبه, ۱۰ آگوست ۲۰۲۰
دوشنبه, ۲۰ مرداد ۱۳۹۹
دوشنبه, ۲۰ ذیحجه ۱۴۴۱

Calendar جنتری

آگوست 2020
دسچپجشی
12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31

Who's Online مهمانان آنلاین

ما 85 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

Bilexperten i Tyresö AB

bilxeperten AB 2019 200A

جنتری ، کلیزه یا تقویم سال ۱۳۹۹

مرحوم مدیر صاحب الدین

sahebdinمرحوم مدیر صاحب الدین مسکونه قریه زرغون شهر ولسوالی محمد آغه ولایت لوگر.

مرحوم تورن جنرال الحاج نصرالله خلیل

janral nasrullah khalil A 200سوانح مختصر مرحوم الحاج تورن جنرال نصر خليل

پوهنیار حمیدالله "فاروقی" سمبول وحدت

مرحوم تورن جنرال یحیی نوروز

janral20yahya20nawrozمرحوم تورن جنرال یحیی نوروز مسکونه قریه کلنگار ولایت لوگر.

الحاج جنرال عبدالمجید خوشیوال

مرحوم الحاج كندك مشر سيدعلم خان خوشيوال

دست پخت غذاهای افغانی

معرفی داکتر صاحب فضل الله مجددی

لوی پاسوال غلام مجتبی پتنگ

شهید انجنیر محمد صابر مشهور به ټپک

سوانح مختصر داکترعزیزالله لودین

وزیر محمد ګل خان مومند د افغانستان پخوانی د کورنیو چارو وزیر

معرفی تیم فوتیال زرغونشهر

پلان انکشافی ولایت لوگر

افتتاح اولین مکتب متوسطه برکی راجان حکومت کلان لوگر

ښاغلۍ تمهيد الله سيلاني

د لوګر د جریدي چاپ شوی ګڼي

ښاغلۍ شیرمحمد (ستانکزی) د لوګر اونیزې مسؤل مدیر

د الحاج زمرک پادخوابي ټولنیز بنسټ

د لوګر د ځوانانو ټولنیزي او کلتوري ټولنه

د مرحوم انجنرسردار خان لنده پپيژندنه

حافظ قرآنکریم و انجینیر

تیم گل بابا قهرمان کرکت در لوگر شد

معدن طلاى حصارك ولايت لوگر

"خواجه یعقوب چرخی" كيست ؟

Statistik

سیستم عامل
FreeBSD
پی اچ پی
7.3.20
MySQLi
5.5.5-10.3.23-MariaDB-log
زمان
23:26
ذخیره ساز
فعال شده
Gzip
غیر فعال
کاربران
1
مطالب
798
نمایش تعداد مطالب
1001133

محمد نبی عیسی خیل

داكتر سید الف شاه غضنفر

پهلوان شاه محمد لوګرى پيژنئ ؟

محمد ابراهیم کمیدان

شهيد دگرجنرال پیلوت مصطفی قهرمان

شهید بسم الله خان ستانکزی

عبدالرحمان رحیل د شعرونو غور چاڼ کتاب چاپ کوي

دکتورعبدالصبورستانکزی

کلپ های ویدیویی استاد دری لوگر

کلپ های ویدیویی سلام لوگری

خبر نگار تلویزیون طلوع در ولایت لوگر

Login Form

Home خانه

هویت گمشدهء ما

هویت گمشدهء ما
شهر ها و حصار های افغانستان (100)

نویسنده: استاد شاه محمود محمود

Darull Aman 200ادامه فصل دوم .........

6 - قصر دارالامان کابل
مقدمه:
 نقشه شهر جدید کابل و یا پایتخت امانیه از طرف مهندسان فرانسوی از جمله « گودار» طرح و ترتیب شد که حاوی صد ها جریب زمین را احتوا میکرد .اما قصر دارالامان به فاصله هشت کیلومتر از مرکز شهرکابل فاصله دارد و در حوزه چهاردهی کابل بین 69 درجه و 6 دقیقه و 50 ثانیه طول البلدشرقی و 34 درجه 28 دقیقه و 4 ثانیه عرض البلد شمالی، واز منار عبدالوکیل خان در ده مزنگ 6 کیلومتر به طرف غرب افتاده است .اعلیضرت شاه امان الله برای ساختمان شهر جدید که با نام خودش مسما است منازل و اراضی را از صاحبان آن خریداری نمود و بنای قصر دارالامان را اعمار کرد. 

 در زمان امیرحبیب الله کلکانی دارالحبیب نامیده شد و در زمان محمد نادر شاه به دارالفنون نام گرفت. اما در نامگذاری شهر کابل که از طرف شاروالی کابل در سال 1333 هـ ش به راه افتاد؛ مجددا" به دارالامان مسما گردید.. لودویک آدمک این نامگذاری دوباره را به سال 1947 م = 1325 هـ ش ذکر میکند .( 1) در سال 1325 هـ ش بسیار از وزارت خانه ها به قصر دارالامان جا داده شد وزارت ملیه و وزارت فواید عامه درسالیان زیادی دراین قصر منزل داشت. وزارت اقتصاد ، لیسه نوی کابل و مکتب عالی مالی در حومه قصر اباد گردیده بود. عمارت موزیم کابل در جوار این قصر هنوز وجود دارد و صالون بزرگ و عالیشان برای نمایندگان ملت در گوشه از قصر دارالامان تعیین شده بود. ( 2)

قصر دارالامان :
 این قصر از بناهای تاریخی افغانستان است. بفاصله هشت کیلومتر به طرف جنوب غرب شهر کابل در حوزه چهاردهی که قبلاً « آراتیپه » نام داشت، در زمان شاه امان‌الله خان ساخته شده است. در زمان ساخت این قصر مناسبات حسنه سیاسی بین دولت افغانستان و آلمان برقرار بود و در امور شهرسازی و تعمیرات 22 تن مهندسان دولت آلمان حصه گرفته بودند که از جمله ساخت قصر دارالامان در سال 1304 هـ ش تحت نظر مهندس والتر هارتن آلمانی ( در لوحه سنگی که در دیوار پل بالای دریای چمچمه مست کابل نصب است نام مهندس آرتل آمده است .این پل به هدایت شاه امان الله به اسم مهندس قصر نامگذاری گردیده است ) آغاز و درسال 1306 هـ ش تکمیل گردید و قصر مذکور بداخل تقریباً 150 اتاق کوچک و بزرگ اعمار شده که تمام دستگاه دولتی دوره امانی از آن استفاده می‌گردند.
کارساختِ و ساز قصر دریک باغ مشجر به مساحت  یکصدو بیست هزار متر مربع ساخته شده است.در برنامۀ شاه امان الله، قصر دارالامان محور شهرجدید کابل بود و درصدر هفتاد یا نود ساختمان مدرن و عالیشان قرارداشت که طرح وساختمان آن ها به ابتکار جوزف بریک آماده شده بود.
 بنا به سفارش هیأت مهندس آلمانی معماران و کسبه کاران ماهر افغانی جمع آوری گردیده به کار های ساختمانی دولتی گماشته شدند و در عین زمان برای کار های ساختمانی شهر جدید در حدود هفت صد تن ازفارغان صنف ششم مکاتب ولایت کابل در رشته های معماری و ساختمانی به مدت شش ماه تحت آموزش ساختمانی قرار داده شدند. ساخت وسازِ قصر شاهی زیر نظر مهندس والتر هارتن (Walter Harten) درساحۀ (5400)مترمربع، و به ارتفاع 33 متر آغاز و انجام گرفت.
قصر دارالامان حدود یک صد و پنجاه اتاق خرد و بزرگ به شمول 48 سالن بزرگ، یک کتابخانه،  80 اتاق دفتر و32 باب توالت عصری (تشناب) داشت. یک باب کفیتریا و پنج اتاق جدید در جریان پروژه های بازسازی و نوسازی در سالیان بعد به آن اضافه شده است.
 درین قصر برای نخستین بار، از سنگ های کوه چهلستون به حیث روی کش کف ساختمان وبرخی دیوار ها استفاده شد. مهندسان آلمانی برعلاوه خط اهن مسافربری مرکز شهر که شهر کابل را به دارالامان وصل میکرد ، برای انتقال سنگ از چهلستون تا محل ساختِ کاخ جدید، یک خط آهن کوچک حمل ونقل راه انداختند و واگن ها میان قصر و کوه چهلستون در رفت و آمد بودند.
 دستگاه آبرسانی مجهز و جدید نیز که آب پاک را از «چشمۀ چونغر» واقع در منطقه قلعه قاضی توسط نل به داخل ذخیرۀ آب قصر دارالامان انتقال و برای اولین بار فعال شده بود.قصر شاهی نخستین ساختمان دولتی در افغانستان بود که با لوازم گرم کن عصری ( مرکزگرمی) نیزمجهز بود که با ذغال کار می کرد. 
 برج اول قصر که مشرف به سرک عمومی بود دفتر کار شاه تعیین و در اطراف آن دارالتحریر شاهی و وزارت دربار سلطنتی و سایر طبقه های آن به دیگر دوایر دولتی تخصیص داده شده بود. مجموعا" قصر دارای چهار برج بود در واقع این قصر در بستر یک باغ مرتفع، در سه طبقه، به شکل U ساخته شده که در وسطش باغچه و حوض داشت. ارتفاع هر طبقه شش متر بود. ستونهای ایوان، سنگی بودند و ورودی‌های اتاقها سقف هلالی داشتند. اما ستونهای داخلی، آجری یا خشتی بودند. در گوشه‌ها و وسط هر سالن، یک اتاق یا سالن بزرگ عمدتاً ستون‌دار قرار داشت. اتاقهای بقیۀ بخش ها سه و نیم متر بودند. از طرفین، دو راه‌ زینه یا پله برای رفتن به طبقات بالا داشت و از وسط هم یک راه‌ زینه یا پله مُدوّر و گِرد. یک دستگاه لفت یا آسانسور هم کار می کرد. از طبقه سوم، یک راه‌ زینه یا پله اضطراری، طبقه سوم را به نیم‌طبقۀ بالای اتاق های طبقه سوم، وصل می کرد.این نیم‌ طبقه ارتفاعش از کف تا سقف دو و نیم متربود. در ساختمان، از آهن و چوب نیز زیاد استفاده شده بود. دور تا دور تپه‌ای که این کاخ بر روی آن قرار گرفته، دیوار های خشتی مُشبّکی داشت. ( 3 ) 
 پروژه وسیع عمرانی شهر دارالامان دارای هفت شعبه بوده و این شعب وظیفه داشتند که قسمت های مختلف کار ساختمانی را از قبیل داش ها، شعبه حجاری و نجاری و شعبه عمرانی و غیره امور را پیش ببرند. بنا" بعد از رکود چند ساله در شهر کابل نهضت ساختمای به شکل عصری و مدرن در کابل اوج گرفت و برخی ساختمان ها مانند پل آرتن یا هارتن ، قصر تاج بیگ که زمانی مرکز قومندانی قوای مرکز واقع تپه تاج بیگ بود و در دراغاز سلطنت حرم شاهی در آنجا بودباش داشت و به همین مناسبت آنرا قصر ملکه ثریا نامیده اند ، موزیم کابل که در آن وقت برای شاروالی اختصاص داشت، تعمیر پُسته خانه و سرک عمرمی دارالامان و زیارت شاه دوشمشیره ،و خط آهن در مسیر همین سرک ؛ و .... 
 در مورد مصارف این قصر اسناد ثقه در دست نیست حدس زده میشود بیست و پنج ملیون افغانی برای اعمار این قصر به مصرف رفته باشد . (4 )

فراز و نشیب قصر دارالامان :
 امان‌الله خان این قصر را به‌نام خود و برای کاربرد دستگاه دولت ساخت، اما تنها کمتر از دو سال از آن استفاده کرد تا آن که سلطنتش سقوط کرد.قصر دارالامان که قرار بود، محلی برای پارلمان جدید افغانستان شود، پس از سرنگونی شاه امان‌الله، مدتی متروک و دست نخورده ماند تا اینکه دولت متوجه این قصر گردید در زمان نادرشاه با تغییر نام به دارالفنون اولین فاکولته طب را دراین جا پایه گذاری نمود و صنوف درسی و لیلیه فاکولته طب دراین جا بود. گوشه از قصر به حیث تحویلخانه کشمش قرار گرفت . تا اینکه در زمان صدارت محمد داوود خان اولا" اسم دارالامان دوباره احیا گردید و ثانیا وزارت مالیه و زارت فواید عامه دراین قصر جاگزین گردید.
و توجه به ترمیم و بازسازی قصر شد .  بعد از آنکه وزارت مالیه تعمیر جدیدی در داخل شهر اعمار نمود تنها وزارت فواید عامه و قومندانی عمومی قوایکار از آن استفاده میکردند . اماحوالی بعد از ظهر روز پنجشنبه مؤرخه 22 قوس سال 1347 هـ ش - 1969 میلادی دچار آتش‌سوزی مدحش گردید. 
 ساختمان منزل سوم قصر به کلی از بین رفت؛ قیچی چوبی و پوشش قصر که قسما"مسی و قسما" کپریلی بود سوخت و منهدم گردید، سقف منزل سوم که با استفاده از مواد مروج ( چوب دستک، نی، تخته پلسترو چونه و گچمالی * استفاده شده بود از بین رفت و نود فیصد کلکین ها و دروازه ها و امور چوب کاری و تزییناتی منزل سوم که با ظرافت و مهارت از چوب چارمغز و ارچه ساخته شده بود از بین زفت . پلستر دیوار ها منزل سوم ریخت و درز ها و شکستگی ها دراثر شعله های اتش در منزل سوم پدید امد. وسایل تخنیکی قصر اعم از تجهیزات و لوازم مرکز گرمی، آبرسانی، تشناب ها ، لین برق و تنویر و قندیل ها همه طعمه اتش شد. و آنچه که عاملان این اتش سوزی میخواست از بین برود اسناد و اوراق وزارت فواید عامه بود که کلا" سوخت . و به اصطلاح به خاطر « یک شپش کل چپن را را سوختاندند» 
 اما توجه دولت و مردم برای احیا این قصر سبب شد که قصر بازسازی گرد نظریات در امور ساختمانی آن دو سه سال را در برگرفت . مردم که سوختن این قصر را از نزدیک مشاهده کرده بودند بیشتر از همه رنج میبرند و سرو صدا های مردمی و توجه دولت سبب باز سازی مجدد گردید . دراین باز سازی که از سال 1350 هـ ش آغاز گردید تغییراتی در منزل سوم رونما شد ارتفاع اطاق ها کاسته شد و یک تعداد اطاق های جدید اعمار گردید . امور چوب کاری و پلستر و رنگمالی و فرش صحن اطاق ها و دهلیز ها دریعه خشت تراسو صورت گرفت ، سیستم مرکز گرمی ، آبرسانی ، تنویر و برق و قندیل ها و چراغ ها به کلی جدید ساخته شدند . همچنان نصب یک دستگاه تیلیفون اتومات 120 لینه در نظر گرفته شد یک کفتریای کاملا عصری برپا شد ، چاه عمیقی به عمق 25 متر با نصب پمپ فشار فعال گردید، کانالیزیسیون عصری همچنان اضافه شد . بنا" بعد از باز سازی 48 سالون بزرگ ، یک باب کتابخانه ، یک کفتریای بزرگ ، 80 اطاق دفتری، 32 باب تشناب عصری را شامل است که کتابخانه و 24 باب تشناب و 5 اطاق از از جمله اطاق های است که بعد از بازسازی اعمار گردید مصرف باز سازی که بیست ملیون افغانی در نظر گرفته شده بود به شصت ملیون افغانی افزون گردید که یقینا" دراین بخش احتکار و زد و خورد مسؤولین این وجه را افزون ساخته است . در اعمار این قصر همکاری و مساعدت تخنیکی انجنیران افغانی و خارجی ریاست تعمیران وزارت فواید عامه ، اداره عالی قضا وزارت عدلیه سهم بیشتر داشتند تا اینکه به تاریخ 15 جوزا سال 1353 هـ ش تکمیل و به وزارت عدلیه و اداره عالی قضا سپرده شد تا انها از این قصر استفاده ببرند .( 5) 
 محترم حمید جان یعقوب که در آون سالها در دستگاه ساختمانی بنایی شامل کار بودند نظر ارزنده ایی ارایه داشته اند : در قسمت مصارف قصر خدمت عرض کنم که ار آن مدت اضافه از چهل سال می گذرد و زیاد معلومات ها در خاطرم باقی نمانده است. آوازه ها زیاد بود که در ساختمان دوباره قصر خورد و برد صورت گرفته است . بعد ها در زمان داود خان مرحوم تفتیش های ریاست دیوان محاسبات صدارت و ظیفه گرفتند که صورت مصارف قصر را تفتیش کنند. خلاصه بعد از چند سال ( شاید چهار سال) آنها دست یک عده انجنیران شریف و ورزیده دستگاه را از کار گرفتند. اما بزودی محکمه همه را برآ ت داد.
 در خصوص چهل و پنچ ملیون افغانی خدمت عرض کنم که همه آن مصارف مرکز گرمی نیست و قیمت سیستم مرکز گرمی جدید یکی از اقلام درشت این مبلغ میباشد. خودم صرف چند روز محدود در قصر خدمتی بودم .
 لازم است از انجیران ورزیده دستگاه ، اقای فرخاری ، خواجه صاحب هاشم خان و انجنیر صاحب سید ابراهیم بها که با وصف همه مشکلات در احیای مجدد قصر زحمات فراوان را متحمل گردیدند یاد آور شویم (6)
در زمان کودتای هفت ثور، به تاریخ شش جدی 1358 = 19788 م یعنی اشغال افغانستان توسط ارتش سرخ شوروی سابق ، بخشی قصر دارالامان و بخشی از قصر تاج بیگ که حفیظ الله امین تازه از ارگ کابل به آنجا کوچیده بود و از آن به حیث حرم سرا استفاده میکرد ؛ به آتش کشیده شد و در سال‌های دهه شصت هـ ش وزارت دفاع افغانستان از این قصر استفاده می‌کرد و در کودتای 16 دلو 1368 هـ ش به‌رهبری جنرال شهنواز تنی، وزیر دفاع سابق افغانستان علیه دولت دکتر نجیب‌الله، این محل هدف بمباران قرار گرفت و بخشی از آن ویران شد.دکترنجیب پس از سرکوبی کودتای تنی، دستوربازسازی داد وقصر دو باره رونق خود را بازیافت .
 پس از خروج نیروهای شوروی از افغانستان، دارالامان در جنگ‌های داخلی سال‌های دهه هفتاد هجری شمسی آسیب بیشتری دید و سرانجام به‌ ویرانه‌ ای تبدیل شد بنابر بیان رزاق مامون با انگشت گذاشتن « واپسین توفان » از بهار 1371 هـ ش همزمان با سرنگونی دولت دکترنجیب الله، کابل به طورکامل درگرو گروه های مسلح رقیب درآمد. کاخ دارالامان بار ها بین نیروهای حرکت اسلامی، جمیعت اسلامی و حزب وحدت اسلامی دست به دست می شد. سرانجام درسال 1374 جنگ بین دولت اسلامی به رهبری برهان الدین ربانی وواحد های مسلح مخالف تحت رهبری فرماندهان وابسته به عبدالعلی مزاری رهبر حزب وحدت اسلامی از استقامت جادۀ سیلو و دهمزنگ به سوی کاخ دارالامان متمرکز شد. درجریان جنگ از هوا وزمین ظرف پنج شبانه روز، کاخ خالی دارالامان که به پادگان دفاعی نفرات حزب وحدت تبدیل شده بود؛ زیر ضربات توپچی وهوایی نیروهای وابسته به دولت آقای ربانی، به ویرانۀ کامل مبدل شد. ( 7) 
هر چند در سال‌های گذشته کسی به بازسازی قصر دارالامان توجهی نداشت، اما در سال 20055 میلادی، برنامه‌ای برای بازسازی کاخ و پارک‌های اطراف آن ارائه شده است. به گفتۀ محمدیونس نواندیش، شاروال کابل ، شورای وزیران بازسازی آن را در کنار قصرهای تاریخی دیگر مانند قصر چهل‌ستون و قصر تاج بیگ به شهرداری کابل واگذار کرده است
 با این حال، شاروال کابل گفت که کار بازسازی این بنا همراه با بناهای چهل‌ستون و تاج بیگ از روز جمعه، 14 اسد 1390 هـ ش آغاز شده و هزینه کارهای مقدماتی آن را شاروالی کابل از بودجه خود خواهد پرداخت.
 اکنون حومه قصر دارالامان محل استقرار نیروهای نظامی آیساف است. این بنا پس از بازسازی مقر پارلمان آینده افغانستان خواهد شد. برای روند بازسازی این کاخ، در آلمان بنیادی به‌نام "بنیاد دارالامان"، زیر نظر و حمایت مالی والتر شل (Walter Scheel) تأسیس شده است. هموطنان ما از باغ و فضای سرد و سایه این محل خاطره ها دارند. ( 8 )

امید برای احیای مجدد قصر دارالامان :
 رئیس جمهور غنی بالاخره تصمیم به احیا و بازسازی قصر دارالامان گرفت و در جلسه ایی که تحت ریاست محمد اشرف غنی رئیس جمهوری اسلامی افغانستان شام روز گذشته به همین منظوردایر شده بود ؛ آغاز کار پروژه ساحه دارالامان شهر کابل را اعلان نمود .
 در این جلسه که در ارگ انجام شد، در مورد تطبیق دیدگاه غازی شاه امان الله خان صحبت شد و خاطر نشان گردید که باید بیشتر دوایر دولتی در این ساحه انتقال یابد و قصرهای ساحه مذکور بخصوص قصر دارالامان بازسازی گردد و مفکوره شاه امان الله خان به حقیقت مبدل شود.
 در این جلسه وزیر شهر سازی و سایر مسئولین آن وزارت و یکی از مهندسین سرشناس شهر استانبول دیدگاه ها و پیشنهادات شانرا در خصوص پروژه دارالامان بیان کردند.
 رئیس جمهور غنی گفت که پروژه دارالامان فصل ناتکمیل شدهء تاریخ افغانستان است. وی افزود که این پروژه باید از هر لحاظ با شرایط مالی، فرهنگی و اجتماعی افغانستان تطابق داشته باشد و کار ساختمانی آن اولویت بندی گردیده و از بازسازی قصر دارالامان آغاز گردد. در اخیر این جلسه ضمن اینکه پروژه مذکور را یک پروژه ملی دانست، گفت که علاوه بر اینکه پروژه دارالامان یک نیاز اساسی است، دیدگاه شاه امان الله غازی نیز می باشد که با تطبیق آن نه تنها فصل ناتکمیل شدهء تاریخ ما تکمیل می گردد بلکه زمینه اشتغال زایی نیز مساعد می شود. (9) بنا" کار باز سازی که توسط انجنیران افغان اعم از بانوان و مردان به تاریخ دهم جوزای 1395 آغاز گردید که تا حال ادامه دارد و فیصله شده است که قصر دارالامان بعد از باز سازی به موزیم ملی افغانستان مبدل خواهد شد.

Qasre Darull Aman 1 380Qasre Darull Aman 2 380Qasre Darull Aman 3 380Qasre Darull Aman 4 380Qasre Darull Aman 5 380Qasre Darull Aman 6 380Qasre Darull Aman 7 380Qasre Darull Aman 8 380Qasre Darull Aman 9 380

زیر نویسها :
1 -  Ludwig W. Adamec ; Historical Dictionary of Afghanistan, London; 2012 , p 106 .
2 - قاموس جغرافیایی افغانستان، ج دوم، کابل ، 1336 هـ ش، ص 190.
3 - مامون - رزاق؛ کاخ فراموشی / شناسنامۀ قصر دارالامان، کابل نات، ش 265، جوزا 13955 هـ ش .
4 - تاریخچه قصر دارالامان ، به اهتمام سید ملک میهن مهر ، کابل ، 1353 هـ ش ، ص 3 - 6 . 
5 - تاریخچه قصر دارالامان، ایضا" ، ص 12 - 14 .
6 - پیام محترم حمید جان یعقوب با ارتباط بازسازی قصر دارالامان .
7 - مامون - رزاق؛ کاخ فراموشی / شناسنامۀ قصر دارالامان، کابل نات، ش 265، جوزا 13955 هـ ش .
8- ویکیپیدیا . واژه قصر دارالامان .
9 - دفتر ریاست جمهوری ، پروژه دارالامان فصل ناتکمیل شدهء تاریخ افغانستان است، 16 حوت  1394 هـ ش .

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

شهید قومندان نصرالله حسین خیل

مرحوم الحاج مولوی عبدالله فیض الباری

سپه سالار غلام حیدر خان چرخی

sepasalar ghulam haider khan charkhi as

سپه سالار غلام حیدر خان چرخی


خلص سوانح غازی سپه سالار غلام حیدر خان

ډګر جنرال فیض محمد خان لوګری دخوست د ښار بنسټګر

نایب سالار(جنرال)غوث الدین خان لوگری

عبدالملک عبدالرحیم زی وزیر مالیه

abdul malek khan abdurahzai s

عبدالملک عبدالرحیم زی وزیر مالیه

معرفی عبدالملک عبدالرحیم زی وزیر مالیه

شهید پوهاند استاد محمد جان احمدزی

غلام نبی خان چرخی

شهید داکتر محمد ولی ناصری

مرحوم الحاج دگروال عبدالجلیل میرباز

په پيښور کښي د ضا خېل په مدرسه

Ziakhel Madrassa 1 200

بنیاد خیریه پیمان

Paiman Charity Foundation 2017 200 TUM

بنیاد خیریه پیمان
Paiman Charity Foundation
www.paimanfoundation.com

الحاج محمد اکبر ستانکزی نماینده لوگر

Mohammad Akbar Stanekzai 200الحاج محمد اکبر ستانکزی
نماینده منتخب لوگر

بیوگرافی پوهاند دوکتور نذیراحمد شهیدی

شهید الحاج داکتر اسدالله همتیار

د حنیفی صاحب ژوند ته لنډه کتنه

د پښتو ژبی نوی فونتونه

انجمن کلتوری افغانها در سویدن

د لوګرد پوهنی د ریاست ځانګړی فعالیتونه

logar pohani reasat 200aد لوګر د پوهنی د ریاست ځانګړی فعالیتونه

داكتر محمداشرف غنی احمدزَی

زيار مدني ټولنې په لوګر کې

zeyaar s

د لوګر مدنی ټولنه / جامعه مدنی لوگر

آموزش حج وعمره همراه با عکس

آثار بودايي پيش از اسلام در ولايت لوگر

د زرغون ښار د هلکانو لیسه

زرغون شهر بستررنگین ولایت لوگر

معرفی قریه زرغون شهر ولایت لوگر

بند آب سرخاب ولایت لوگر

وب سایت حقیقت

مرکز اسلامی افغانها در سویدن

کمپیوتر سرویس

روزهای فامیل های مسلمان در سویدن

Muslimkafamiljedagarna 2017 Part 1 200

روزهای فامیل های مسلمان در سویدن ۲۰۱۷ قسمت دوهم

روزهای فامیل های مسلمان در سویدن

Muslimkafamiljedagarna 2017 200

روزهای فامیل های مسلمان در سویدن ۲۰۱۷ قسمت دوهم

لوګر له باب الجهاده تر باب الفساده

هشت ثور روز پیروزی ملت مجاهد افغانستان

هفت ثور 1357؛ از سیاه ترین و دردناکترین روزها در تاریخ افغانستان

Copyright © 2017. All Rights Reserved www.logar.nu ولایت لوگر

Innehållsansvarig: Mohammad Shah Paiman, 073- 939 46 22 - e-post: abed_salim@hotmail.com www.logar.nu All Rights Reserved.