داکترعبدالصمد حامد، سیاستدان معروف افغان

عبدالصمد حامد در سال ۱۹۲۹ عیسوی در ولسوالی خوگیانی ولایت ننگرهار چشم به جهان گشود.

عبدالصمد حامد تعلیمات و تحصیلات را در ننگرهار و کابل تکمیل نموده و دوکتورای خویش را در حقوق و علوم سیاسی در سال ۱۹۵۷ عیسوی از کشور سویس بدست آورد.

داکتر صمد حامد بعد از عودت به وطن در وزارت معارف توظیف و برای چندین سال به صفت مسئول در ادارات مختلف آن وزارت ایفای وظیفه نموده و همچنان در پوهنتون کابل به تدریس فرزندان وطن پرداخت.

داکتر عبدالصمد حامد مدتی به حیث رئیس پوهنتون کابل کارهای شایان و خدمات ارزشمند انجام داد.

در سال ۱۹۶۴ عیسوی داکتر صمد حامد عضو کمیتهٔ تسوید قانون اساسی افغانستان در زمان محمد ظاهر شاه بود.

داکتر صمد حامد به حیث وزیر پلان افغانستان خدمات ارزنده نمود.

داکتر عبدالصمد حامد در کابینهٔ داکتر عبدالظاهر در زمان سلطنت محمد ظاهر شاه در پُست معاون صدارت عظمی خدمت کرد.

داکتر عبدالصمد حامد پس کودتای ۷ ثور ۱۳۵۷ هجری شمسی و تجاوز قوای سرخ شوروی محبوس گردید تا اینکه در سال ۱۹۸۰ عیسوی از محبس رها گردید.

پس از رهایی از زندان مجبور به ترک و وطن گردیده٬ ابتدا به پاکستان و متعاقباً به کشور جرمنی رفت و زندگی دور از خانه و کاشانه را در تبعید سپری کرد.

داکتر صمد حامد از جمله شخصیت های ملی و سیاسی افغانستان بود که در در پهلوی بخش حقوقی در ساحات مختلف سیاسی تحقیق و تتبعات داشته و نظراتش نزد حلقات مختلف سیاسی افغان ارزشمند و مورد احترام بود.

اندیشهٔ فکری وی از نظریات و تفکرات علامه سید جمال الدین افغان متأثر بود.

وی همیشه راجع به مصالح مردم افغانستان و منافع علیای ملت می اندیشید.

داکتر عبدالصمد حامد در ۳ دههٔ اخیر قبل از وفاتش٬‌ از طریق مشوره ها، نشر و پخش مقالات و طرح های عالمانه بخاطر حل آبرومند معضلهٔ افغانستان به جامعهٔ بین المللی و طرف های دخیل در قضیهٔ افغانستان همکار بود.

داکتر عبدالصمد حامد این فرزند برومند افغان بعد از مریضی طولانی به روز یکشنبه ۳۰ دسمبر ۲۰۱۲ عیسوی در کشور جرمنی چشم از جهان پوشید.

جنازهٔ مرحومی ابتدا به کابل و از آنجا به ولسوالی خوگیانی انتقال و بخاک سپرده شد.

روح داکتر عبدالصمد حامد، این فرزند صدیق افغان شاد، یاد کارنامه های ملی اش جاودان و بهشت برین مکانش باد.

افغان نومیالی سیاستپوه ډاکټر عبدالصمد حامد په ۱۹۲۹ زیږیز کال کی په خوگیانیو ولسوالی کی نړی ته سترگی پرانستی. خپله ډوکتورا یی د حقوقو او سیاسی علومو برخه کی د سویس هیواد څخه ترلاسه کړه.

هیواد ته له راستیدو وروسته د پوهنی وزارت کی یی مختلفی دندی تر سره کړی. کابل پوهنتون کی یی د هیواد بچیانو ته تدریس وکړ. وروسته د پلان وزیر په توگه یی ستر خدمتونه تر سره کړل او د ډاکټر عبدالظاهر کابینه کی د عظمی صدارت معاون وه.

د ثور کودتا وروسته بندی شو او په کال ۱۹۸۰ کی له بنده د خوشیکیدو وروسته لومړی پاکستان او بیا د آلمان هیواد ته مهاجر شو. په آلمان کی د هیواد او ملی گټو او د مختلفو افغانی او نړیوالو کړیو ته یی د لیکنو او مشورو له لاری د افغان لانجی د حل لپاره وړاندیزونه کول.

ارواښاد ډاکټر صمد حامد د ۲۰۱۲ کال دسمبر میاشت کی د ناروغی له امله په جرمنی کی نړی څخه سترگی پټی کړی.

جنازه یی کابل ته منتقله او خوگیانیو کی خاورو ته وسپارل شوه.

د ډاکټر صمد حامد اروا دی ښاده، لوړو کارنامو یاد دی تلپاتی او لوړ جنت دی ځای شی.

ناصر اوریا * ۱۶ جولای ۲۰۲۴ - تکزاس Naser Oria